Cilt 1 sayfa 199

انده ترنم واردر يعنی ترانم واردر يقال هزج يهزج من الباب الرابع‌وهزج وضدن بربحرك ادیدر
التهزج:هزج

طرزنده ارلمق وتهزج كذلك يای‌اوازو‌یرمك اوق‌اتان كمسنه كریشنی صوليویرمك حیننده يقال تهزجت

العوس اذاصوتت عند ابناضالرامی عنهاوابناض ضاد معجمه ايله كریشی چكوب صاليویرمك
الهزامج:‌هانك

ضمیله ومیمك كسریله‌بری بری اردنجه‌چاغرمق میمك زياده‌سیله‌وفی‌بعض‌النسخ وهو ادنی من الرغاء‌يعنی هزامج

رغادن ادنی اولان صوت درورغارانك ضمیله وغين معجمه ايله‌دوه‌اوازیدر
الهزلاج:هانك كسریله خفیف اولوب

چاپك اولن قورده دیرلر
الاهلیج والاهلیلجة:همزه نك ورانك كسریله معربلردر ابن السكیت ايتدی اهلیج

واهلیلجة دیرلر همزه نك كسریله هلیج‌دینمزلر‌همزه‌سز‌ابن‌الاعرابی ايتدی‌ بواهلیج درلام اخیره نك فتحیله

زیراكلام عربده افعیلل يوقدر‌كسریله وافعیلل لامك فتحیله چوقدر مثل اهلیج وابريسنم واطریفل هكذا

فی عامة نسخ الصحاح ولاكن لايخلو عن المصادرة فتأمل
الهلباجة:هانك كسریله اخمق معناسنه خلف‌احمر

يتدی بر‌اعرابيه هلباجه ندرديو سؤال ايتدی‌كمده ايتدی هلباجه شول احمق اولان كمسنه دركه اياغی‌بيوك

وزياده‌یيجی اوله اكول معناسنه وشول صفتلرو شول صفتلو كمسنه اوله دیدی وهر‌باركه‌بكابو‌لو‌شسه

هلباجه نك تفسیرن ايدوب بر صفت زياده‌ايدردی بعد زمان كیدراولدقده ايتدی وبالجمله هلباجه اول

كمسنه دركه اوصاف قبیحه دن هر نسنه يی جنم ايتمش‌اوله
الهمج:فتحتینله شول اوفاجق سنكلردركه‌ بعوض

كبی اولوب قويونك وخمارك يوزلرینه وكوزلرینه اوشرو بعوض بانك فتحیله اوازه دیرلر
الهمجة:همجك

واحدی وهمجه ارع قويونه دخی دیرلروادانی‌ناسه دخی همیج دیرلر يقال انما هم همیج وهمیج‌معاش‌امرنده‌ سوء

تدبیرده دخی دیرلر وهج اج اولمق معناسنه ده كلور
الهامج:بر لفظدركه تأكیت ايچون كوتروب همج‌هامج دیرلر

ليل لائل دیدكلری كبی كه همج هامج زياده اچلق دیمك اولور‌ليل لائل زياده قره‌كو‌كیجه‌اول‌دغی‌كبی‌
الهمج:

هانك فتحیلەوممیك سكونیلەدوەصویی دفعۀواحددە ایچوب قانمق یقال همجت الابل تهبج همجامن الباب

الاول اذاشربت‌دفعة‌واحدة‌حتی رويت
الاهماج:همزه نك كسریله‌ ات زياده سكردوب سكرتمكه ده‌اقدام

ایتمك یقال اهنج الفرس ای حدفی جریە
الهملاج: هانك كسریلە باركیر اولان ات
الهالیج: هانك فتحی ولامك

كسریله هملاجك جمعی باركیرلر‌معناسنه
الهملجة:هانك فتحیله دخرج وزنی اوزره باركیر يوريشی‌فارسیدن

معرب در يقال هملج ای الفرس ای مشا مشا الهملاج
الهوج:وزون واحمق اولمق‌وسریع‌الحركه‌‌اولمق‌
الاهوج:

اوزون واخمق اولان كمسنه كه‌انده سرعت وعجله دخی اوله‌الهوجاء هانك فتحی وواوك سكونی‌والفك‌ مدیله

شول تاقەدركەاندە سرعت وحماعت اولە وهو جاشول یلە دیرلركە غایت شدیداولمغین اولری یرندن قویرە
الهوج:

هانك ضمیله اهوجك جمعی
الهیج والهياج:هانك فتحیله اولده وكسریله‌ثانیده‌
الهيجان:فتحتینله‌صچره‌مق‌ وتوزمق

يقال هاج الشیء يهیج هيجا‌وهياجا‌وهیجانااذااثار قچن‌صچره‌وتوزتسه وهاجه‌غیر‌ه دخی دیرلر انی‌اخر‌كمسنه

توزتسەوصچرتسە لازم ومتعدیكلور وهیاج اونك قروسی معناسنەدەكلور یقال هاج النبت هیاجااذ

يبس وقتال معناسنه ده كلور‌يقال هذايوم‌الهياج ای يوم القتال
التهییج:علی وزن التكریم
والمهايجة:

ممیك ضمی ویانك فتحیلەصچرتمق
الهایج: شول ارككدركە كلی مجامعت طلب المیەوهایج غضبەدخی دیرلر یقال

هاج هايجه ای ثارغضبه‌وهدأ هايجه ای سكنت فورته
الهايجة:قورين نسنه يابسه معناسنه يقال ارض

هایجة اذایبس بقلها واصفر یعنی یرك اوتی قوریوب صرارسەارض هایجە دیرلر
الاهاجة: قورتمق یقال

اهاجت الریح النبت اذاایسته‌ویری قوری‌بولمغه دخی دیرلر يقال اهجناالارض ای وجدناهاها‌يجة النبات

اي يابسة النبات
الهیجاء:هانك فتحیله خرب جنك معناسنه مدله وقصرله جائزدر التهايج تانك فتحی ويانك